تبلیغات
موزه مردم شناسی دزفول ( حمام تاریخی کرناسیون دزفول ) - مطالب ابر مشاغل سنتی دزفول
موزه مردم شناسی دزفول ( حمام تاریخی کرناسیون دزفول )
Iran Khuzestan Dezful Museum

مرتبه
تاریخ : دوشنبه 4 خرداد 1394
یکی از مشاغل سنتی دزفول دلوری و خراطی می باشد. خراطی شیوه ای ازتولید محصولات چوبی است کی طی آن توسط ابزار و وسایل مختلف و عمدتا به وسیله دستگاه خراطی اشیایی نظیر قلیان و گهواره و پایه آباژور و ظروف مختلف ساخته و پرداخته می شود. خراطی ساختن اشیا از چوب است که سابقه بسیار طولانی دارد.بقایایی نقش برجسته کاخ داریوش در تخت جمشید نشان می دهد که تخت و چهار پایه و عود سوز آن به شیوه خراطی تهییه شده است. شاردن جهانگرد فرانسوی نیز تحت تاثیر مهارت خراطان ایرانی قرار گرفته و سخن گفته است.حرفه خراطی از هنرهای مکانیکی است که ایرانیان توانسته اند از آن به خوبی بهره برداری کنند.هنر خراطی به طور معمول در مناطقی از کشور که چوب در آنجا بیشتر یافت می شود رایج است در هنر خراطی اشیا به صورت متقارن ساخته میشوند.خراطان هنرمند معمولا از چوب های نرم واندکی مرطوب برای این کار استفاده میکنند هنر خراطی از تراش و شکل بخشیدن به چوب در اثرحرکت دورانی دستگاه خراطی بر روی چوب شکل می گیرد. در دزفول قدیم برای ساختن ابزار کشاورزی از هنر دلوری که در اصل نوعی خراطی است استفاده میشد .دلوران وسایلی مانند خویش و دسته بیل و دسته داس و جهاز حیوانات را تولید مینمودند.
منبع: کتابچه راهنمایان موزه کرناسیون دزفول (سارا افشار و سامان پورفلاطون)

2

Iran Khuzestan Dezful Museum



طبقه بندی: مشاغل موزه، 
برچسب ها: دلوری، خراطی، مشاغل سنتی دزفول، موزه مردم شناسی دزفول، موزه کرناسیون دزفول، حمام موزه کرناسیون، dezful museum،
ارسال توسط نجمه نوری
مرتبه
تاریخ : یکشنبه 6 اردیبهشت 1394
یکی از مشاغل بسیار سنتی دزفول شغل جاجیم بافی بوده است .جاجیم گونه‌ای زیرانداز دورویه است. جاجیم دست‌بافی است از پارچه کلفت شبیه به پِلاس که از پلاس نازک‌تر است و آن را از نخ‌های رنگین و ظریف پشمی یا پنبه‌ای یا آمیزه‌ای از این دو می‌بافند. جاجیم‌ها پرز ندارند و می‌توان از هر دو روی آن استفاده کرد. کوچ‌گردان از آن بهره زیادی می‌گیرند و کاربرد آن به عنوان روانداز و محافظ سرما است. جاجیم مناسب‌ترین چیزی بود که در قدیم روی کرسی می‌انداختند، جاجیم ‎ با ترکیبی از رنگ‌های و نقوش لوزی داخل الوان راه راه آن در ده و شهر از همه مشهور بود با متروک شدن کرسی زغالی بافت و مصرف جاجیم در شهرها و حتی در شهرستان‌های دور و نزدیک نیز به فراموشی می‌رفت ولی روستائیان طبق عادت قدیمی مناسب‌ترین روانداز کرسی زمستانی را رها نساخته‌اند و پیر زن‌های دهاتی همچنان جاجیم خودشان را در زمستان و تابستان در فضای باز اطراف خانه و میدان ده و یا هر مکانی که امکان داشته باشد دراز می‌کنند و سه‌پایه مخصوص آنرا بر پا می‌دارند و جاجیم می‌بافند.
بافت جاجیم در اکثر قریب باتفاق دهات و مناطق روستائی ایران مرسوم است تنها تفاوت جاجیم، ترکیب رنگ و ظرافت نخ و نقوشی است که روی آن ایجاد می‌کنند جاجیم‌بافی به عنوان یکی از صنایع دستی در ایران رایج در بعضی استان‌ها از جمله خوزستان، آذربایجان شرقی، اردبیل،کرمانشاه، کردستان، همدان، لرستان و فارس است که از دیرباز بین خانواده‌های روستایی و عشایر رواج داشته‌است. جاجیم به عنوان زیرانداز استفاده می‌شود وهم‌چنین هنگام کوچ عشایر برای بسته‌بندی و جابه‌جایی اسباب و لوازم. گاهی نیز به‌عنوان بالاپوش گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد. حتی در بین برخی از خانواده‌های روستایی جاجیم را به‌عنوان چشم‌روشنی و جهیزیه نوعروسان هدیه می‌دهند و به‌عنوان یادگاری ارزنده سال‌ها در خانوارها باقی می‌ماند.مواد اولیه جاجیم پشم است و بافت آن شبیه گلیم است، با این تفاوت که جاجیم در چهار تخته بافته می‌شود و پس از بافتن به هم متصل و دوخته می‌شود. در منطقه اورامان و ثلاث باباجانی زنان جاجیم‌هایی را با نقوش متنوع و جنس مرغوب می‌بافند که در نوع خود کم‌نظیر است.

منبع: کتابچه راهنمایان موزه کرناسیون دزفول(سارا افشار و سامان پورفلاطون)
عکس : نجمه نوری

4

Iran Khuzestan Dezful Museum



طبقه بندی: مشاغل موزه، 
برچسب ها: دزفول، ایران، خوزستان، جاجیم بافی، مشاغل سنتی دزفول، موزه کرناسیون دزفول، موزه مردم شناسی دزفول،
ارسال توسط نجمه نوری
آرشیو مطالب
پیوند های روزانه
امکانات جانبی
blogskin